"We vermoeden dat ziekten veroorzaakt door vervuiling verantwoordelijk zijn voor 9 miljoen vroegtijdige overlijdens in 2015 - of 16 procent van alle overlijdens wereldwijd", klinkt het in een rapport van The Lancet Commission on Pollution and Health, een samenwerking tussen het Britse tijdschrift, verschillende internationale instellingen, ngo’s en een veertigtal experts. "Vervuiling eiste 3 keer meer doden dan aids, tuberculose en malaria samen, en 15 keer meer dan oorlog en alle vormen van geweld".

Luchtvervuiling is de belangrijkste sluipmoordenaar met 6,5 miljoen voortijdige overlijdensgevallen. Het gaat dan zowel om smog uit energiecentrales, fabrieken en voertuigen als de uitstoot van kooktoestellen en verwarming binnenshuis in armere landen. Vervuild water veroorzaakt 1,8 miljoen voortijdige doden, als gevolg van slechte waterzuivering of sanitaire voorzieningen en onvoldoende schoon drinkwater. Blootstelling aan toxische en kankerverwekkende stoffen op de arbeidsplaats leidt tot nog eens 800.000 doden.

Vervuiling eiste 3 keer meer doden dan aids, tuberculose en malaria samen, en 15 keer meer dan oorlog en alle vormen van geweld
De onderzoekers hebben hun gegevens samengebracht in een interactieve kaart. Het sterftecijfer door vervuiling is het hoogst in Azië, sub-Sahara Afrika en Oost-Europa. De last van met vervuiling samenhangende ziekten drukt onevenredig zwaar op de meest kwetsbare bevolkingsgroepen: kinderen en armen. Zwaarst getroffen zijn Bangladesh en Somalië. Brunei en Zweden tellen de minste vervuilingssdoden, rapporteert de BBC.

Om de economische kosten van vervuiling te berekenen, gebruikte The Lancet Commission twee gegevens. Ze keken naar het productiviteitsverlies door het voortijdig wegvallen van mensen uit de arbeidsbevolking. In arme landen leverde dat 2% BBP-verlies op, in rijkere landen was het verlies minder. Daarnaast berekenden ze het 'welvaartsverlies', kort gezegd een methode om een prijskaartje aan vervuiling te hangen door te schatten hoeveel geld mensen over hebben voor het verminderen van hun risico om voortijdig te overlijden door die vervuiling. Dat leverde het forse bedrag op van $4,6 biljoen, ofwel $4,600.000.000.000.

De onderzoekers maakten hun sommen om het onderwerp hoger op de politieke en zakelijke agenda te krijgen. Want hoewel grote multinationals zich bewust worden van het probleem en maatregelen nemen om vervuiling terug te dringen, zijn het juist de kleine bedrijven in arme landen die het minst staan te trappelen. Die willen - en moeten - gewoon de kost verdienen.

Cécile Janssen
Word lid

Fijn dat je Foodlog leest! Dit artikel is gratis. Wil je dat wij kunnen blijven bestaan? Steun ons dan en word lid. Dat kan al vanaf €5,- per maand.


Dit artikel afdrukken