Econoom Herman Wijffels sprak onlangs over de impact van geld op ons voedselsysteem in de Rode Hoed-debatserie It’s the Food, my Friend.

De nieuwe waarheid van Herman Wijffels
In zijn lezing opende econoom Herman Wijffels frontaal de aanval op alles waarvoor hij voorheen stond als bestuurder van Rabobank. Onder zijn bezielende leiding moesten boeren ondernemers worden, rendement maken en vooral groeien. De bank groeide mee en werd van een facilitair bedrijf een louche zakenbank van fraude en bedrog.

Huidige landbouw is 'georganiseerd onverantwoordelijk'
Nu moet de landbouw van Wijffels in cirkels gaan denken, ofwel: circulair gaan produceren. Mijn grootvader zaliger produceerde al in kringlopen, zonder dat hij zich daarvan bewust was. Circulair produceren bleef de norm totdat de Rabobank voorbij kwam en volgens Wijffels 'de rooflandbouw' presenteerde. De landbouw van nu is volgens de econoom 'georganiseerd onverantwoordelijk geworden'. De nadruk op specialisatie, efficiëntie en kwantiteit heeft de sector doen ontsporen. Opa's kinderen en kleinkinderen moeten nu gaan samenwerken, kringlopen sluiten en verantwoordelijk boeren net als vroeger.

De arrogantie waarmee Wijffels zijn eigen bankverleden bagatelliseert en met een nieuwe waarheid op de proppen komt, is tenenkrommend. Het is alsof Lance Armstrong de nieuwe generatie wielrenners gaat vertellen zich van doping te onthouden
'Te veel schakels in de keten, niemand voelt zich verantwoordelijk'
Natuurlijk, je kon er op wachten, de pluimveesector krijgt weer onder uit de zak. Volgens Wijffels zijn er te veel schakels in de pluimveeketen, niemand is meer verantwoordelijk voor het eindproduct. Onverantwoordelijk, heer Wijffels? Nog nooit zijn er zo veel uitstekende pluimveevleesproducten beschikbaar geweest, geproduceerd met de laagste CO2-footprint ooit. Nog nooit was de controle op ons vlees zo goed en was het zo traceerbaar als vandaag de dag. Wie tegenwoordig fraudeert in de vleessector ligt eruit, ging dat in de bankwereld ook maar zo. Noem dat maar onverantwoordelijk.

Tenenkrommende arrogantie van voormalig Rabobank-bestuurder
De arrogantie waarmee Wijffels zijn eigen bankverleden bagatelliseert en met een nieuwe waarheid op de proppen komt, is tenenkrommend en ronduit beledigend voor zijn vroegere Rabobank-klanten. Het is alsof Lance Armstrong de nieuwe generatie wielrenners gaat vertellen zich van doping te onthouden.
Wijffels noemt ook Unilever en DSM als voorbeeldbedrijven van circulaire waardecreatie. De multinationals gaan- God verhoede - ons geweten vormen en kneden. Voor een mooie marge natuurlijk. Vergeven en vergeten zijn de verfschandalen (DSM) en de voedselschandalen (Unilever) op de weg naar nieuwe megawinsten en bonussen.

bert vogel
Word lid

Fijn dat je Foodlog leest! Dit artikel is gratis. Wil je dat wij kunnen blijven bestaan? Steun ons dan en word lid. Dat kan al vanaf €5,- per maand.


Een miljard mensen heeft honger, en dan toch circulair produceren?
Wij moeten, zegt Wijffels, naar een fundamenteel nieuwe houding die ons gezamenlijk verantwoordelijk maakt.
En die miljard mensen die honger hebben, mogen die ook meedoen in de kringlopen?
Wijffels denkt dat inmiddels een kwart tot een derde van onze samenleving bereid is om zo te leven en te consumeren. Ik vraag me dan gelijk af waar hij die wijsheid vandaan heeft. In welke kringen heeft hij rondgevraagd om tot die conclusie te komen, bij zijn bonusjagende vrinden uit de bankierswereld? Toch zeker niet bij die 75 procent van de Nederlandse bevolking die eerst in de portemonnee moet kijken voordat er boodschappen worden gedaan? En die miljard mensen die honger hebben, mogen die ook meedoen in de kringlopen?

Voedsel wordt duurder, ook voor mensen in Afrika
Wijffels zou eens in de slums van een grote Afrikaanse stad als Lusaka of Lagos moeten gaan kijken. Gewoon wat rondneuzen, eens zien wat die kinderen daar dagelijks te eten krijgen. Laat Wijffels en co de mensen daar eens uitleggen dat wij hier in Europa zo veel goedkoop voedsel hebben dat we met onze overschotten geen raad weten. En dat wij daarom minder gaan produceren, maar wel verantwoordelijk in kringlopen. Anders gezegd: het wordt wel duurder, ook voor jullie in Afrika, maar dat maakt ons niet uit.

Deze opinie verscheen oorspronkelijk op Boerderij onder de titel De nieuwe waarheid van Herman Wijffels. Bert Vogel prefereert de titel die boven deze versie staat. We hebben zijn voorkeur gehonoreerd. We nemen zijn tekst hier over omdat de toegang voor niet-abonnees tot Boerderij beperkt is.

Fotocredits: Hoofdkantoor Rabobank, gezien vanaf Utrecht CS, Foodlog Media
Dit artikel afdrukken