Gezonde Innovatie Awards aanmelden
Je zoekt binnen Foodlog, via Google
Menu Foodlog
Welkom!

Fijn dat je een artikel op Foodlog komt lezen. We schreven het helemaal gratis en voor niets voor je. Wil je dat wij kunnen blijven bestaan? Steun ons dan en word lid. Dat kost je maar €6,- per maand. Dan krijg je ook nog eens voorrang bij Foodlog-events en toegang tot exclusieve content.

Word lid!
  • Deel dit artikel:

Bron

van dit artikel

De oprukkende antibioticaresistentie baart veel zorgen. Faagtherapie zou een oplossing kunnen bieden. De farmaceutische industrie en wetgevers willen er niet aan.
Elk jaar sterven in Europa zo'n 25.000 mensen aan een infectie waartegen antibiotica niet meer werken. Diverse experts waarschuwen dat antibioticaresistentie wel eens tot de grootste gezondheidscrisis van deze eeuw zou kunnen leiden. Operaties worden onmogelijk omdat het infectiegevaar te groot wordt en ziekten als tbc zijn niet meer te behandelen.

Stilstand farmaceutische industrie
Nieuwe, krachtige antibiotica zouden dit tij moeten kunnen keren. Maar de farmaceutische industrie staat niet te springen om grote investering te doen in medicijnen die alleen als laatste redmiddel inzetbaar zijn. Het is bovendien niet zonneklaar dat nieuwe antibiotica dé oplossing zijn. "De relatie tussen antibioticagebruik en de ontwikkeling en verspreiding van multi-resistente bacteriën is niet één op één", zegt microbioloog Herman Goossens (Universiteit Antwerpen) in Knack Magazine (via Blendle). "We weten te weinig over resistentievorming om betrouwbare voorspellingen te kunnen doen."

Wellicht biedt een al uit 1919 stammend alternatief uitkomst: de bacteriofaag. Fagen zijn de natuurlijke vijanden van bacteriën. Ze dringen bacteriën binnen zoals virussen dat doen bij onze lichaamscellen, en zijn in staat hun gastheer te vernietigen, ongeacht hun resistentie tegen antibiotica. In het Militair Hospitaal in Neder-Over-Heembeek wordt de faagtherapie onderzocht. Klein probleempje: de huidige medische regelgeving voorziet er niet in, dus mag de 'experimentele therapie' alleen gebruikt worden bij patiënten bij wie de erkende medicijnen geen soelaas bieden.

Faagcocktails zijn nodig omdat bacteriofagen specifiek te werk gaan en nooit alle stammen van een bacterie aanpakken - in tegenstelling tot antibiotica die breed werken
'Faagcocktails'
Jean-Paul Pirnay, hoofd van het brandwondencentrum van het Militair Hospitaal, experimenteert met 'faagcocktails', mengsels van verschillende types bacteriofagen. De faagcocktails worden afgestemd op de bacteriën die aangetroffen worden in een geïnfecteerde patiënt. De cocktails zijn nodig omdat bacteriofagen specifiek te werk gaan en nooit alle stammen van een bacterie aanpakken - in tegenstelling tot antibiotica die breed werken. Pirnay voorziet dat commerciële cocktails die overal hetzelfde zijn, waarschijnlijk niet altijd even effectief zullen blijken. Dus pleit hij voor een "doordachte toepassing van een klein aantal specifieke fagen die vooraf hun activiteit tegen de ziekmakende bacteriën hebben aangetoond." Pirnays collega Gilbert Verbeken vult dat als volgt in: "Wereldwijd hebben we grote “faagbanken” nodig waarin per bacteriesoort en -stam monsters van fagen liggen opgeslagen. Een beetje zoals de bloedbanken, die zo veel mogelijk soorten plasma bijhouden zodat er altijd een match is met de patiënt."

In een omgeving met fagen en bacteriën zullen altijd nieuwe faagtypes opstaan, waaronder altijd enkele die bacteriën kunnen doden die resistent zijn tegen andere fagen. Waarom zouden we dat krachtige wapen dat de evolutie ons biedt dan niet gebruiken?
Krachtig wapen dat de evolutie ons biedt
Omdat fagen levende organismen zijn, kunnen ze zich, in tegenstelling tot antibiotica, aanpassen aan een bepaalde omgeving. "In een omgeving met fagen en bacteriën, bijvoorbeeld het spoelwater van een wond, zullen altijd nieuwe faagtypes opstaan", zegt Pirnay. "Daaronder zullen er zich altijd enkele bevinden die bacteriën kunnen doden die resistent zijn tegen andere fagen. Waarom zouden we dat krachtige wapen dat de evolutie ons biedt dan niet gebruiken?"

Voor de farmaceutische industrie en commerciële toepassingen zijn het juist die kenmerken die bacteriofagen minder interessant maken voor verdere ontwikkeling. Levende organismen zijn niet patenteerbaar en de patiëntgebonden specifieke toepassingen beperken grootschalige productie. Bovendien vallen bacteriofagen in Europa onder dezelfde strenge regels als vaccins, waardoor de ontwikkelingsmogelijkheden beperkt zijn.

Strenge regels omzeilen
Beide experts denken daarom dat de faagtherapie opgepakt zou moeten worden door de publieke sector. "We hopen dat de faagtherapie dezelfde kant opgaat als de stoelgangtransplantatie, die intussen al goed is ingeburgerd", zegt Pirnay. "Ook dat was een experimentele behandeling, maar ziekenhuizen hebben nooit aan de regelgevende instanties gevraagd of en hoe ze ermee aan de slag konden gaan. En nu zien we dat de Hoge Gezondheidsraad (het Belgische wetenschappelijke adviesorgaan voor de volksgezondheid, red.) realistische richtlijnen heeft gepubliceerd die afwijken van de strikte eisen, en dat hij zelfs voor “stoelgangbanken” pleit. Dat moet ook mogelijk zijn voor de faagtherapie."
Nieuws
brief

Ontvang dagelijks of wekelijks het Nieuws binnen de wereld van Foodlog

Laden...
Dick Belderbos
  • #7
  • 19 jun '16
  • 17:12

Ook de WUR is al een tijdje bezig de mogelijkheden van fagen te onderzoeken.
Als het zo heel simpel zou zijn, waren er in die honderd jaar dat faagtherapie bekend is, natuurlijk allang toepassingen geweest.
Professor Bonten coördineert Europees antibiotica-onderzoek vanuit Utrecht.
Schippers heeft zojuist Europabreed afspraken gemaakt om de antibioticaresistentie tegen te gaan.

Ook in de VS is men wakker geschrokken nu ook daar de eerste colistineresistente varkens en urineweginfectie zijn gedetecteerd, en wil men de toelatingsregels voor nieuwe middelen versoepelen.

In the meantime rest ons niets dan zo zuinig mogelijk te zijn op de middelen die nog werken.
Wat dat betreft heeft het me verbaasd dat Schippers in Brussel ook niet heeft ingezet op een verbod op colistine, zo'n beetje het laatste redmiddel voor ons mensen, voor veterinair gebruik.
Misschien dat men toch nog eens kan gaan kijken in Canada of Zweden, waar men zonder colistine blijkt te kunnen in de veehouderij, en ook nog geen colistineresistentie is gedetecteerd.

Ook Nederlands kippenvlees blijkt al jaren besmet met colistineresistente MCR-1 Salmonella.
Het afgelopen jaar blijkt het colistinegebruik bij kalkoenen nota bene nog verzevenvoudigd te zijn.
Kluytmans acht besmetting via voedsel waarschijnlijk een "FUTI": Foodborne Urinal Tract Infection.
Het wachten is waarschijnlijk, na de eerste gedocumenteerde dode door ESBL op kip in 2010, op de eerste gedocumenteerde dode door colistineresistente kip.

Marga Mooren-v.d.Poel
Marga Mooren-v.d.Poel Levensmiddelenproductie
  • #6
  • 19 jun '16
  • 15:51

In de ambachtelijke zuivelbereiding zijn we beducht op fagen, het kan zo maar je productie laten mislukken maar in geval van schadelijke bacteriën onschadelijk maken vind ik het briljant. Gezien de ervaring met fagen in zuivelland lijkt het me goed inzetbaar en zie de geschetste problemen minder dramatisch, eenmaal een faag in de productieruimte dan ben je die niet zomaar kwijt, dus waarom zou die in geval van gewenste bacteriedoder wel ineens "kwijt" zijn.
Hopelijk gaat ook de antroposofische geneeswijze meer aandacht krijgen: de oorzaak van de ziekte oplossen zodat we minder afhankelijk worden van de symptoombestrijding (antibiotica).
De antroposofie gaat uit van meer mogelijkheden als oorzaak van ziekte dan het fysieke lichaam alléén.

Florine Boucher
Florine Boucher Culinair schrijfster
  • #5
  • 18 jun '16
  • 17:58

Misschien zou de overheid kunnen investeren in de ontwikkeling van faagtherapie(ën) samen met de zorgverzekeringsmaatschappijen. Geen dure patenten die de prijs van de faagtherapie opdrijven. Het kan enorm kostenbesparend werken in de toekomst. Het is een rekensom. Lange termijn denken in dezen lijkt me niet onverstandig. En verder geloof ik heel sterk in gezonde voeding en natuurlijke oplossingen. Cécile # 2.

Jack van Messel
Jack van Messel Food- en agri-economie
  • #4
  • 17 jun '16
  • 23:07

Je kan faagtherapie al kopen voor uitwendige toepassingen: Gladskin met Staphefekt

Jos van Vonderen
Jos van Vonderen Land- en tuinbouw
  • #3
  • 17 jun '16
  • 17:25

En vooral je handen niet tien maal per dag wassen met Dettol.
Ik zou zeggen; een beetje gezonde weerstand opbouwen daar is ook niets mis mee.

Ik vind een reactie niet ok

Help de schrijver de juiste toon te vinden waarop je naar hem of haar wilt luisteren.
Klik op de naam van de schrijver en gebruik het "Stuur een mail" veld op zijn of haar profiel om je bericht te versturen.

sluit

Log in om te reageren en duimen uit te delen. Nog geen account? Meld je nu aan!

Lees alles over reageren in de gespreksregels.