Noot vooraf:
Dit artikel publiceerden we onder de titel ‘Onze kleinkinderen eten geen wilde vis meer’ met een voetnoot onder het artikel. Dat hadden we niet moeten doen. We deden het vanuit de afweging dat er een discussie over zou komen. Dat is ook gebeurd. Een uitstekende en heel genuanceerde zelf. Lees de deskundige reacties hieronder. Dat is de beste tip die ik u kan geven. De kop zet de lezer op het verkeerde been. Die had moeten luiden: Vishandelaar weet net zo weinig van vis als de klant. Die staat er vanaf nu boven met een toegift omdat ook ik mijn werk beter had moeten doen. Met dank aan onze zeer gewaardeerde commentatoren!
Zaterdag 21oktober, Dick Veerman



Sinds de invoering van de aanlandplicht – dat vissers hun bijvangst niet meer in zee mogen terugspoelen – schieten de initiatieven om iets met die vissen te doen uit de grond. Restaurants zetten wijting, schar en hondstong op de kaart en supermarkten gaan dergelijke vissen verkopen. Zo lijkt de hele bijvangst geen probleem te zijn. Maar dit is slechts de commerciële kant van het verhaal.

Vissen worden niet meer oud genoeg
Bijvangst heeft ook een niet-commerciële kant. Dat is de bijvangst die niet geschikt is voor consumptie. Wil van Merkensteijn van Schmidt Zeevis legt uit: “Dit zijn de discards; die moeten mee aan land en worden daar vernietigd met rode verf. Als je gaat kijken wat voor visjes dat zijn, dan zie je dat een groot deel daarvan jonge visjes zijn, die nog te klein zijn om gegeten te worden, of vis met kuit. Als je de vissen met kuit en de jonge vissen vernietigt, hoe krijgen we dan ooit nog vissen die 8, 9, 10 jaar of ouder zijn? De wilde kabeljauw die wij eten, die je in een restaurant krijgt en die in de supermarkt ligt, dat zijn vissen die zo’n 9 jaar oud zijn. Een tong van een pond is tussen de 8 en 10 jaar oud. Maar de vissen krijgen niet eens meer de kans om die leeftijd te halen.”

‘Denk toch eens na’
Van Merkensteijn kan het niet genoeg herhalen: we moeten ons hier heel erg zorgen over maken. “Voorheen mocht je de ondermaatse vis terugspoelen in de zee. 20% van de bijvangst ging dood en komt in het ecologisch systeem voor andere vissen, zeehonden, zeeleeuwen en zeemeeuwen. 80% blijft gewoon leven en krijgt de kans om groter te groeien. Nu wordt 100% vernietigd, denk daar toch eens over na.”*

Maar de Nederlandse consument snapt niets van vis volgens Van Merkensteijn. “Nederlanders zijn al geen viseters. Er zitten graatjes in en dat vinden ze niet lekker. En duurzaam gevangen vis is daarbij dan ook nog eens duur en daar wil de gemiddelde Nederlander dan helemaal niet aan.”

Redactie
Word lid

Fijn dat je Foodlog leest! Dit artikel is gratis. Wil je dat wij kunnen blijven bestaan? Steun ons dan en word lid. Dat kan al vanaf €5,- per maand.


Kweekvis in de toekomst
Wat gebeurt er als er niets verandert? “Dan eten onze kinderen en kleinkinderen geen wilde Noordzeevis meer, alleen nog maar kweekvis”, aldus Van Merkensteijn. Kweekvis heeft ook zijn nadelen. ‘Industrieel gekweekte exemplaren bevatten heel wat contaminanten (vervuilers), waaronder pcb's en dioxines’, meldde Knack. Eerder meldden we op Foodlog al dat in 2030 tweederde van de vis uit hoogproductieve houderij komt. Tijd om actie te ondernemen vindt Van Merkensteijn: “Ik ga het niet meer meemaken dat die aanlandplicht wordt afgeschaft. Maar de jonge mensen van nu moeten gaan protesteren en actie ondernemen zodat die regel wordt doorgestreept. Alleen dan kunnen onze achterkleinkinderen ook nog wilde vis eten.”

Schmidt Zeevis is te bezoeken op World Food Day op zondag 15 oktober (vandaag dus).

* Dergelijke percentages zijn niet gebaseerd op onderzoek. Er zijn nog te weinig goede onderzoeken naar gedaan. Wel toonde een Noors onderzoek aan dat verreweg het grootste deel van de levende bijvangst alsnog dood gaat als de kleine vissen weer overboord worden gezet. De teruggegooide bijvangst komt voor 100 procent ten goede aan de maritieme voedselkringloop. Het is natuurlijk visvoer en vervangt de levende vissen, die aldus worden uitgespaard en kunnen groeien. Alleen al om die reden mag de aanlandplicht een onhandige beleidsmaatregel heten.
Dit artikel afdrukken