Nieuws
-
Nick is vastbesloten iets doodgewoons opnieuw te ontdekken: yoghurt. Lees en geniet!
Het was warm voor de tijd van het jaar. Omdat een mens dan trek krijgt in frisse dingen, keek ik eens uit naar yoghurt. Echte.
Yoghurt is een vreemd verschijnsel. Het lijkt wel of het bij de apotheker zou moeten thuishoren. Niemand associeert yoghurt nog met genieten. Het wordt in de supermarkten voorgesteld als een vorm van voedselmasochisme, een product waarmee de zondige consument moet boeten op het altaar van de dunne lijn. Er zijn heel wat supermarkten waar niet eens meer volle yoghurt te vinden is. De magere is dan weer niet te vreten en wordt ‘opgeleukt’ met allerhande lapmiddelen, kunstmatige siroop of ‘echte’ stukken fruit. Fruit en siroop zitten van nature vol suiker en dus is het eindproduct niet meer mager. Magere yoghurt is een vals vermageringsmiddel.
De naam alleen al: yoghurt. Die klinkt niet smakelijk, eerder rochelend, en is een pest om zonder fout te schrijven. De spelling joegoert zou al een hele verbetering zijn. Het woord komt van Centraal-Aziatische herdersstammen. Die troepen daklozen avant la lettre volgden hun kuddes door de steppen en leefden van het vlees en de wol. De melk, daar konden ze oorspronkelijk niets mee, want het grootste deel van de mensheid kan, eens het peuterstadium voorbij, geen melk meer verteren. Ooit hoorde ik van Belgische vrijwilligers die in Vietnam een systeem van schoolmelk wilden opstarten. Er bestaat geen beter recept voor een klas vol Vietnameesjes met buikpijn dan alle dagen verplichte koemelk. Melk drinken zoals sommige westerlingen dat kunnen, is in deze wereld de uitzondering, niet de regel. De Melkbrigade werd destijds uitgevonden om de Belgische overproductie weg te werken, niet voor onze gezondheid.
Yoghurt verteert veel beter. Yoghurt ontstaat spontaan wanneer melk in contact komt met de open lucht. Het Federaal Voedselagentschap zou zeggen: “in onhygiënische omstandigheden.” Verzurende bacteriën vallen in de melk en zetten de slecht verteerbare lactose om in melkzuur (dat is hetzelfde spul dat voor kramp zorgt in je spieren). De melk wordt er dus beter verteerbaar door en je krijgt de extra voedingswaarde van de miljarden bacteriën in elk potje. Want yoghurtbacteriën worden door de maag gedood en verder meeverteerd. Dat ze in onze darmen leven, is een fabeltje. Logisch gezien is yoghurt dus voedzamer dan dezelfde hoeveelheid melk waarvan de yoghurt werd gemaakt. Yoghurt moet dus doen verdikken in plaats van vermageren.
Bulgaren
Waar komt die yoghurtmythe dan toch vandaan? Het begon al in de renaissance. Koning François I had last van diarree. Toen niets hielp, stuurde sultan Süleyman de Prachtlievende hem zijn eigen lijfarts vanuit Istanbul. De koning genas naar het schijnt na een behandeling met yoghurt.
Maar het grote succes kwam pas in het begin van de twintigste eeuw. Ilya Mechnikov (Nobelprijs geneeskunde 1908) geloofde het fabeltje dat Bulgaren ouder werden dan andere Europeanen door yoghurt te eten. Wetenschappers kunnen zich al eens vergissen. Mechnikov deed de test op zichzelf en stierf op 71-jarige leeftijd. (Louis Pasteur, die nooit yoghurt at, werd 72.)
Het idee werd, als marketingargument, gepopulariseerd door Isaac Carasso, een ondernemer uit Thessaloniki. Die zette een yoghurtfabriek op in Barcelona. Als merk koos hij de bijnaam van zijn zoon Daniël, in het Catalaans Danone. Een imperium was geboren.
De verspreiding van de yoghurt, mét gezondheidsclaim, gebeurde vanaf 1942 razendsnel doorheen de Verenigde Staten, een land waar men zowat alles gelooft als het maar over voeding gaat. Maar hoe het eten van yoghurt en plattekaas in dienst kwam van de vermageringsindustrie, blijft een raadsel. Moet ooit een idee van Danone zijn geweest, vermoed ik.
En dáárom is er in de wereld zoveel slechte yoghurt te krijgen.
Zelf maken
Maar er is ook goed nieuws. Om te beginnen kun je zelf yoghurt maken. Koop een potje goede yoghurt, die bestaat ook. Meng een beetje met wat verse melk, laat een nacht op een warme plek staan en hopla, je hebt opnieuw yoghurt, week na week.
Je kunt ook gewoon een fles melk laten openstaan in de koelkast. Die klontert en dat is best lekker. “Maar,” zeggen de mensen dan, “zitten er dan geen bacteriën in?” Natuurlijk wel, dat is juist de bedoeling. Héél soms kan het resultaat ongezond zijn. Maar bij autorijden en bungeejumpen heb je dat ook.
Yoghurt kan ook meesterlijk zijn. Op de foto staat een pot die bij elke Turk te vinden is (er bestaan meer merken). Dit is süzme yoghurt. Süzme betekent ‘geconcentreerd’, in dit geval: ‘uitgelekt’. Als je volle melk (3,5 procent vet) laat verzuren en het water laat uitdruppen, neemt het relatieve vetgehalte natuurlijk toe. Maar deze Turken doen er (letterlijk) nog een schepje bij. Het resultaat is een goddelijk lekkere yoghurt. Zomaar even tien procent vet en dat staat er nog in fiere letters op ook. Zoals mijn Turk om de hoek het luidruchtig zegt: “Ik verkoop je die pot alleen als je mij belooft er geen suiker en geen siroop in te doen zoals de andere Belgen. Bah!” Hij heeft gelijk. Hoogstens een snuifje zout, wanneer het heel warm is, en dan veel gehakte tuinkruiden erbij. Of meloen. Maar ook zo, zonder iets. Deze yoghurt is helemaal niet zuur. Hij is ook zo machtig dat je er nog eens minder van eet. Van vette yoghurt word je volgens mij magerder. Smakelijk.
:: .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit e-mail adres te bekijken)
gerelateerde berichten
-
Regelmatig gaan de gesprekken over goed en lekker eten tussen Dick en mij over zelf brood maken. Dick - of liever Cécile - heeft een...
-
Het valt op. De spaarzame recepten en kooktips die op deze site staan worden weer drukker bezocht. Kerst komt eraan en Nederland is op zoek naar...
-
Witte en zwarte pensen, trippen, saucissen. Elke streek heeft er een naam voor, maar het verschijnsel is nationaal, in de oude betekenis van het...
-
Tussen de schappen vol gezondheidsvoedsel zag ik, ergens in het rijke Vlaamse binnenland, deze flesjes staan. Agavesiroop. Gezond? Of de zoveelste...
-
Het is maandag, het regent dat het giet en ik kijk eens in mijn Reboul wat men in de Provence at zo'n honderd jaar geleden op deze dag. Niet...
-
Weer een mooi lesje kennis van Nick Trachet. Papaver somniferum is de naam van een grote klaproos die haar oorsprong vindt rond de...
-
De mensen om me heen zijn enthousiast over wild. “Wat is er nu natuurlijker dan wild?” vragen ze dan. “Is het vlees van wild niet het meest...
-
Nick Trachet in Brussel Deze Week over Michael Pollan: De Amerikaan Michael Pollan schreef vorig jaar een spraakmakend boek: The omnivore’s...
-
Fijn om te lezen. Een lofzang over de perzik. Ik kreeg er in ieder geval trek van. Perziken horen bij de zomer zoals muggen en komkommers. Een perzik...
14 reacties
Ik vind deze reactie
Oh..
edit
Extra Vitamines zijn prima!
maar al die doosjes met alleen nog Zelf toevoegen.. :)
Het leven is een Geschenk,al doet het hedendaagse assortiment
in de supermarkt mij vermoeden dat een hoop mensen
dat eenvoudig niet accepteren!
En liever betalen voor hun gebrek aan Inzicht;gelijk hebben ze!
Ik vind deze reactie
PS
In sommige supermarkten is alleen Magere Yoghurt te vinden..
krijgt dan id. een medische hoofdsmaak;waarom magere Yoghurt gemaakt wordt en aangebodenin pakken,getuigd van onwetendheid en psychotiek op gesubsidieerd niveau.
Geld is tijd,ziekte levert geld op;dat kost weer tijd,allemaal snel Vitamines en mager(tjes) eten!En zo gaan bij velen Levensplezier en Vreugde hunner neus voorbij;
Ik vind deze reactie
Bij een Turkse Levensmiddelen winkel,klinkt ook minder truttig :)"de Turk"?
Suzme (Kaymakli) Yoghurt van Silifke of Yayla,
10 X zo lekker en..
tevens 3 x zo voordelig dan die bekertjes bij die Albert!
Ik vind deze reactie
@ Jacobus
Nee juist niet bij de Turk, misschien omdat ik niet naar die grote emmers kijk, maar die 500 gram bekers en die zag ik alleen met 3,5% vet.
Die Griekse Yiaourti haalde ik 'gewoon bij Albert Heijn' ;-) (De XL, bij de kleine hier verkopen ze dat niet).
Ik vind deze reactie
Klopt, van vette yoghurt wordt je magerder, domweg omdat je de rest van de dag vergeet tussendoortjes te nemen.
Mijn moeder werkte vroeger met zakjes ferment, ze had een apparaatje die rauwe volle melk op iets van 37 graden Celcius hield. Ferment erbij, nachtje laten broeien. Verdomd lekkere yoghurt, van echte volle rauwe melk, nét uit de tank!
Yvon, waar koop jij die 10% yoghurt? Alleen bij de Turk? Durven supermarkten 10% niet aan?