Achtergrond
-
AH is de baas in Nederland. Het bedrijf bepaalt wat we eten en wat het kost. De andere kruideniers volgen. Doen zij eens iets dat Albert nog niet had bedacht, dan gaat de Zaanse supermacht er meteen overheen. Dat kan AH omdat het bedrijf zoveel meer inkoopvolume heeft dan de andere supers. Het kan eisen en de prijzen stellen.
Daar hadden we het over toen afgelopen week Vrumona bekend maakte in knel te zitten in AH's superinkoperstang.
Vorige week schoot ik uit m'n slof toen bekend werd dat AH binnenkort in eigen dierwelzijnsvlees gaat. In het zogenaamde middensegment, zeg maar Volwaard als het om kip gaat en Milieukeur in varkens.
Of ik wel zo fel moest zijn, werd me meteen gevraagd. Het was immers goed voor de beesten. Ook al had AH Volwaard jarenlang alleen voor de goede sier op de schappen, nu zou het toch ontegenzeggelijk beter worden voor de dieren. Jazeker. Dat valt niet te ontkennen. Maar, schreef ik, wat ook niet te ontkennen valt is het feit dat AH iedere verdere verbetering verder gaat ophouden. Het pikt ff gauw in, wat een paar moedige pioneers tegen de dwaze oppositie van Wakkere Dieren en hun concurrenten toch probeerden. De supermacht die AH uitoefent tegen Vrumona, zal het straks ook uitoefenen tegen Volwaard die gedwongen wordt om onder huismerk te gaan leveren. Volwaard is het afgelopen jaar door zijn nieuwe eigenaar, grootslachter Plukon, al wat uitgekleed. Het slachten gebeurt al anders. De verpakking is al aangepast.
Het moet allemaal goedkoper. Niet beter. Nog steeds is alleen de goede sier mooi zat, al worden de beesten er beter van. Plukon, hofleverancier van AH, verkoop zijn volume uit aan Albert Heijn. Wanneer straks ergens in Europa een Volwaard-achtig concept ontstaat - en dat is meer dan een denkbeeldig risico, want de geruchten gaan al - wordt Plukon straks uitgespeeld tegen die leverancier. Precies zoals AH het deed met Flevosap.
Gevolg? Er komt geen verder doorontwikkeling van dierwelzijn, maar een verdere beknibbeling daarop. Maar het imago en die mooie Dierenbeschermings-
ster blijven. De beweging naar een betere toekomst is weer voor minstens een decennium afgeremd.
Iemand uit boerenkring met een goeie neus voor nep en echt, stuurde me deze week een artikel over het welzijnsvlees van Albert Heijn. Het is niet van gisteren. Zelfs niet van eergisteren. Het is al van meer dan 10 jaar geleden. "AH wil alleen nog verantwoord varkensvlees in schap" kopte Trouw op 30 mei 1998. Er zouden afspraken gemaakt zijn metslachterijen. Nooit meer iets van vernomen, behalve een paar goed-voor-je-imago biologische kippen en wat Volwaardsierkippen en een klagerig experimentje met een paar biologische varkenskotelletjes die, volgens AH, die vervelende consument maar niet wou. En nu gaat het dus toch gebeuren, want Jumbo haalt er inmiddels een fors deel van zijn vleesomzet uit. Jumbo deed en hield vol. Al heeft het de diepste zakken, AH had geen zin in die moeite. Maar nu anderen de markt hebben gemaakt kan AH niet achter blijven. Ze zijn niet gek daar in Zaandam. Integendeel.
Vrijdagmiddag werd bekend dat AH met een nieuw huismerk komt. Puur & Eerlijk gaat het heten. Het was nog niet bekend of m'n mailbox stroomde vol: hoezo puur & eerlijk?
Nou reken maar, huismerk diervriendelijk vlees wordt de pure eerlijkheid zelve. De vermoorde onschuld van AH die het zo goed doet bij zijn klanten, die dol zijn op dat bedrijf dat ze als goed en maatschappelijk verantwoord beschouwen. AH is geen supermarkt maar een supermacht. Het heeft zelfs geen concurrenten meer en speelt god zelf. Wat AH behaagt gebeurt. Ik hoop dat Plukon nog even goed nadenkt, want straks heet Volwaard Flevosap. Maar misschien gaat AH te ver, zoals donderdag op molblog bleek. De goedmoedige sympathie van het consumentenleger begint te keren.
Onderwijl kletsen het bedrijf en de borrelcircuit duurzaamheidslieden nog gezellig verder. Dezelfde boerenman stuurde me een link. De sluwe 'corporate lawyer' Peter Wakkie van AH moeder Ahold staat binnenkort de duurzame passie te preken op een mooi congresje in gezellig ons-kent-ons Wassenaar. Boer pas op je kippen. Nee niet Dick Boer. Dat is die andere vos, de baas van Albert Heijn die beslist wat we eten. Daar heeft Wakkie niet eens verstand van.
Geen ruimte laten voor eerlijke initiatieven, iedereen uitspelen, iedereen uitknijpen en er zelf uitstekend van leven. Da's puur & eerlijk volgens de enige echte supermacht. Hoogste tijd dat meneer en mevrouw consument hun middelvinger in de lucht steken.
40 reacties
Ik vind deze reactie
Heeft kees van Oers Foodlog gelezen soms?
Ik vind deze reactie
Deze kop heb ik vorige week helemaal gemist: Plukon wil Volwaard naast Puur & Eerlijk handhaven. Hij spreekt boekdelen.
Ik vind deze reactie
Flipse, ik denk dat je die bedoelt over Wakker Dier en Milieu Defensie. Van wat ik in de oorspronkelijke tekst zei neem ik nl. niets terug. Dat zou ik ook graag in de kranten zien.
Waarom komt het een noch het ander vooralsnog niet in de kranten? Die lezen hier nl. ook mee.
Ik vind deze reactie
Als Albert Heijn ergens gevoelig voor is dan is het negatieve publiciteit. Voor dit soort zaken moet je een flinke portie onderzoeksjournalistiek doen. Dat vraagt investering en een bevlogen redactie.
Ik vind deze reactie
Dick, ik zou zo graag willen dat dit soort uitspraken de landelijke dagbladen zouden halen, bij voorkeur in chocoladeletters (hoeft niet eens Fair Trade te zijn...)
Ik vind deze reactie
'What's new' is wat uit deze lijn blijkt: we veroordelen op basis van gevoelens, maar kunnen niet benoemen waar die op gebaseerd zijn of waarom die het recht hebben gehoord te worden.
Spaar me nl. de terreur van het maatschappelijke gevoel. Wat Wakker Dier aanricht is te treurig voor woorden.
De Milieudefensie-case tegen Albert Heijn - laat het maar eens gezegd zijn in deze draad - is onzinnig. Zo valt nog even door te gaan.
Ik vind deze reactie
What's new? wilde ik zeggen over het gewetenloze van een bedrijf, gewetenloos zonder de morele betekenis: een bedrijf als zodanig heeft geen geweten, dat moet slechts zijn omzet vergroten. Er zijn echter genoeg bedrijven die - al dan niet onder de druk van hun klanten - geprobeerd hebben het roer om te gooien. Voorbeeld: kinderarbeid (H&M;), dierproeven bij de Bodyshop enz.
Natuurlijk hebben de bestuurders een maatschappelijk verantwoordelijkheid, zoals iedereen, alleen ben ik bang dat die in de cultuur van AH ver te zoeken is sinds Verhoeven c.s.
Ik zie dat er al zoiets is gezegd.
Ik vind deze reactie
Ik kreeg overigens een mailtje van iemand die me schreef:
Je maakt mogelijk een denkfout inzake moraliteit van bedrijven. Dit soort rechtspersonen heeft geen geweten, geen ethiek noch moraal. Daar hebben we ze op ingericht. MVO is vooral een aanpassing van vennootschapsrecht volgens nieuwe inzichten inzake aansprakelijkheden en verplichtingen van kennis te nemen. Ook dat kan gegoten worden in Noblesse Oblige concepten. Je bent een grootgrutter, dus je wordt geacht op de hoogte te zijn van alle consequenties van je daden.
Dit gaat over de vraag of rechtspersonen boven onze maatschappelijke ethiek staan. Het antwoord van de mailschrijver is duideljk: ja, nu wel, maar het zou goed zijn het te veranderen.
Ik vind deze reactie
Elz, vergeet dat abstracte gezwats (al is het serieus, er zijn vele manieren om het te zeggen).
Het punt staat in het stukkie zelf: AH doet of het het beste voor heeft met iedereen, maar dat doet alleen omdat het goed is voor de portemonnee. Het bedrijf doet geen poging de eigen portemonnee - die gespekt moet worden - en die leuke dingen voor iedereen tegelijk op een zo hoog mogelijk plan te brengen.
En dat zou helemaal niet zo erg wezen, als AH de markt niet kon dicteren. Nu het dat wel kan is het eng: letterelijk een paar mannen in Zaandam besluiten hoe het hier toegaat. Van de productie van kippen, spinazie en tomaten tot wat het grootste deel van jouw buren kan kopen en dus moet eten. Daarmee remt het de markt ipv die te stimuleren. En slaat het de moed van 'gekken' die de wreld wel een beetje leuker willen maken verder de kop in. Het bedrijf maakt nl. duidelijk dat het toch ieder goed initiatief inpikt en de ontwikkelaars niet eens bedankt voor hun moeite.
Dan ben je dus wel gek als je nog eens aan iets wilt beginnen.
Ik vind deze reactie
"Hij brengt niet-monetaire behoeften van bestaande en toekomstige consumenten weer terug als volwaardig onderdeel van de economische theorie. De bestaande economische actoren moeten dus rekening houden met behoeftenoptimalisatie over hun levenshorizon heen. Niettemin verwerpt hij een normatieve economie."
Als ik zo'n zin tegenkom, heb ik de neiging om af te haken. Ik snap er niets van. En ik begrijp het punt van discussie alweer niet.
Ik vind AH aan de consumentenkant een ongeloofwaardige gladde praatjesmaker, maar kennelijk trapt de mensheid daar flink in, en aan de leverancierskant knijpt AH de kleintjes af.
Dat zijn twee verschillende zaken. Je kunt als consument ervoor kiezen ergens anders te kopen, tenzij je daar geen tijd in wilt steken. De leveranciers hebben ooit een contract getekend: daar waren ze toch zelf bij?
Wat is nou toch het punt?